Chỉ cần vài cú nhấp chuột và một chiếc điện thoại thông minh, nhiều người hiện nay có thể dễ dàng tra cứu các triệu chứng sức khỏe trên Internet. Từ đau đầu, đau bụng, mất ngủ cho đến những dấu hiệu bất thường nhỏ của cơ thể, không ít người lập tức tìm kiếm thông tin trên Google hoặc mạng xã hội để tự chẩn đoán bệnh cho mình.
Xu hướng này đang khiến ngày càng nhiều người trở thành “bệnh nhân Google” – thuật ngữ dùng để chỉ những người có thói quen tự tìm kiếm thông tin y tế trực tuyến, sau đó tự suy đoán tình trạng bệnh mà không có sự tư vấn từ bác sĩ chuyên môn.
Theo các chuyên gia y tế, việc chủ động tìm hiểu kiến thức sức khỏe không phải điều tiêu cực. Tuy nhiên, vấn đề nằm ở chỗ nhiều người tiếp cận thông tin thiếu chọn lọc, tin vào các nguồn chưa được kiểm chứng hoặc tự diễn giải triệu chứng theo hướng nghiêm trọng hơn thực tế.
Không ít trường hợp chỉ bị mệt mỏi thông thường nhưng sau khi đọc các thông tin trên mạng lại lo sợ mình mắc bệnh hiểm nghèo như ung thư, đột quỵ hoặc bệnh tim mạch. Tình trạng này có thể khiến người bệnh rơi vào trạng thái hoang mang, căng thẳng kéo dài, ảnh hưởng đến tâm lý và chất lượng cuộc sống.
Các chuyên gia gọi đây là hiện tượng “cyberchondria” – hội chứng lo âu bệnh tật do tìm kiếm thông tin y tế quá mức trên Internet. Người mắc hội chứng này thường liên tục tra cứu triệu chứng, kiểm tra sức khỏe nhiều lần và dễ bị ám ảnh bởi các thông tin tiêu cực liên quan đến bệnh tật.
Bên cạnh tác động tâm lý, việc tự chẩn đoán còn tiềm ẩn nguy cơ điều trị sai cách. Một số người tự mua thuốc theo lời khuyên trên mạng, áp dụng các phương pháp truyền miệng hoặc sử dụng thực phẩm chức năng không rõ nguồn gốc. Điều này có thể khiến bệnh trở nên nghiêm trọng hơn, gây biến chứng hoặc làm chậm thời điểm điều trị đúng cách.
Các bác sĩ cho biết từng ghi nhận nhiều trường hợp nhập viện muộn do người bệnh chủ quan tự điều trị tại nhà sau khi đọc thông tin trên mạng. Ngược lại, cũng có những người đổ xô đi làm hàng loạt xét nghiệm không cần thiết vì quá lo lắng về các triệu chứng thông thường.
Mạng xã hội hiện cũng là môi trường khiến thông tin y tế sai lệch lan truyền nhanh chóng. Nhiều nội dung quảng cáo “thần dược”, phương pháp chữa bệnh không có cơ sở khoa học hoặc chia sẻ kinh nghiệm cá nhân thiếu kiểm chứng dễ khiến người xem hiểu sai và làm theo.
Theo các chuyên gia, thông tin sức khỏe trên Internet chỉ nên được xem như nguồn tham khảo ban đầu. Việc chẩn đoán và điều trị bệnh cần dựa trên thăm khám lâm sàng, xét nghiệm và đánh giá chuyên môn của bác sĩ.
Người dân được khuyến cáo nên lựa chọn các nguồn thông tin chính thống từ cơ quan y tế, bệnh viện hoặc tổ chức y khoa uy tín. Khi xuất hiện các dấu hiệu bất thường kéo dài hoặc triệu chứng nghiêm trọng, người bệnh cần đến cơ sở y tế để được kiểm tra thay vì tự suy đoán qua mạng.
Các chuyên gia cũng cho rằng việc nâng cao kỹ năng tiếp cận thông tin số là rất cần thiết trong bối cảnh Internet phát triển mạnh. Người dùng cần học cách kiểm chứng nguồn tin, tránh tin tuyệt đối vào các nội dung giật gân hoặc quảng cáo thiếu căn cứ khoa học.
Trong thời đại công nghệ số, Internet giúp việc tiếp cận kiến thức y tế trở nên dễ dàng hơn bao giờ hết. Tuy nhiên, nếu không tỉnh táo và có sự chọn lọc, nhiều người có thể vô tình trở thành “bệnh nhân Google”, sống trong lo lắng và đối mặt với những rủi ro sức khỏe không đáng có.
Bình luận
0