Đến nay, dưới sự chỉ đạo sát sao của Bộ Chính trị và sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, các công việc chuẩn bị cho cuộc bầu cử đã được triển khai chủ động, đồng bộ và đúng tiến độ. Nhiều nhiệm vụ trọng tâm đã hoàn thành, tạo nền tảng để tổ chức thành công cuộc bầu cử theo đúng quy định của pháp luật.

Bộ Nội vụ là cơ quan thường trực của Chính phủ trong công tác bầu cử, giữ vai trò tham mưu, giúp Chính phủ và Thủ tướng chỉ đạo việc tổ chức bầu cử đại biểu Quốc hội Việt Nam và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp theo quy định pháp luật và phân công của Hội đồng Bầu cử Quốc gia.

Trên cơ sở nhiệm vụ được giao, Bộ Nội vụ đã phối hợp với các bộ, ngành tham mưu để Chính phủ và Thủ tướng ban hành các văn bản chỉ đạo, đồng thời hướng dẫn và đôn đốc UBND các địa phương thực hiện nghiêm túc các quy định về bầu cử.

Song song với đó, bộ cũng trực tiếp hướng dẫn nghiệp vụ, theo dõi và tổng hợp tình hình triển khai trên phạm vi cả nước để kịp thời báo cáo Chính phủ, Thủ tướng và Hội đồng Bầu cử Quốc gia, bảo đảm công tác điều hành được thống nhất và hiệu quả.

Theo đại diện Bộ Nội vụ, ngay sau khi Bộ Chính trị ban hành Chỉ thị số 46-CT/TW ngày 16-5-2025 về lãnh đạo cuộc bầu cử, công tác chuẩn bị đã được triển khai khẩn trương trên toàn quốc.

Đến nay, Chính phủ cùng các bộ, cơ quan ngang bộ đã tham mưu cấp có thẩm quyền hoặc trực tiếp ban hành 15 văn bản quy phạm pháp luật và văn bản hướng dẫn phục vụ công tác bầu cử, bao gồm nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, nghị định và nghị quyết của Chính phủ, chỉ thị và quyết định của Thủ tướng cùng nhiều thông tư, hướng dẫn của các bộ, ngành liên quan.

Hệ thống văn bản này tạo cơ sở pháp lý quan trọng để các địa phương tổ chức triển khai các bước chuẩn bị bầu cử đúng quy định và tiến độ.

Cùng với việc hoàn thiện khung pháp lý, các địa phương cũng đã kiện toàn bộ máy tổ chức phụ trách bầu cử. Ban Chỉ đạo công tác bầu cử được thành lập tại các tỉnh, thành phố và cấp xã nhằm chỉ đạo toàn diện quá trình chuẩn bị và tổ chức bầu cử.

Trên phạm vi cả nước, đã xác định 724 đơn vị bầu cử đại biểu HĐND cấp tỉnh với 2.554 đại biểu được bầu; 22.451 đơn vị bầu cử đại biểu HĐND cấp xã với 72.644 đại biểu được bầu. Đồng thời, 72.195 tổ bầu cử đã được thành lập tại các khu vực bỏ phiếu để trực tiếp tổ chức việc bỏ phiếu.

Việc bố trí các khu vực bỏ phiếu được thực hiện phù hợp với điều kiện từng địa bàn, tạo thuận lợi cho cử tri tham gia thực hiện quyền bầu cử.

Công tác tuyên truyền về cuộc bầu cử cũng được triển khai sớm với nhiều hình thức đa dạng. Các cơ quan Trung ương và địa phương đã xây dựng kế hoạch tuyên truyền gắn với việc phổ biến pháp luật về bầu cử và các nhiệm vụ chính trị quan trọng của đất nước.

Nội dung tuyên truyền tập trung vào Luật Bầu cử đại biểu Quốc hội và đại biểu Hội đồng nhân dân, tiêu chuẩn đại biểu, quyền và nghĩa vụ của công dân, các nguyên tắc bầu cử cũng như những mốc thời gian quan trọng của cuộc bầu cử.

Hệ thống thông tin cơ sở như truyền thanh địa phương, pano, áp phích, băng rôn và các hoạt động văn hóa – văn nghệ được phát huy mạnh mẽ. Nhiều địa phương còn ứng dụng chuyển đổi số trong tuyên truyền thông qua video, infographic, bản tin điện tử và các diễn đàn đối thoại với người dân.

Đối với khu vực miền núi, vùng sâu, vùng xa và vùng đồng bào dân tộc thiểu số, công tác tuyên truyền được triển khai linh hoạt thông qua các đội tuyên truyền lưu động và hình thức tuyên truyền bằng tiếng dân tộc, giúp người dân hiểu rõ hơn về ý nghĩa và tầm quan trọng của cuộc bầu cử.

Bảo đảm chất lượng công tác nhân sự

Công tác chuẩn bị nhân sự là một nội dung trọng tâm trong quá trình chuẩn bị bầu cử. Các bộ, ngành và địa phương đã thực hiện nghiêm việc rà soát, lựa chọn nguồn nhân sự, bảo đảm tiêu chuẩn người ứng cử theo quy định.

Sau Hội nghị hiệp thương lần thứ hai, tổng số người được lập danh sách sơ bộ ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI là 1.041 người, trong đó 217 người ở Trung ương và 824 người ở địa phương, đạt tỷ lệ bình quân 2,08 người ứng cử cho một đại biểu được bầu.

Đối với đại biểu HĐND cấp tỉnh có 5.078 người ứng cử, đạt tỷ lệ bình quân 1,98 lần so với số đại biểu được bầu; còn đại biểu HĐND cấp xã có 136.279 người ứng cử, đạt tỷ lệ bình quân 1,79 lần.

Sau Hội nghị hiệp thương lần thứ ba, danh sách chính thức được xác định gồm 864 người ứng cử đại biểu Quốc hội, 4.227 người ứng cử đại biểu HĐND cấp tỉnh và 121.242 người ứng cử đại biểu HĐND cấp xã.

Cơ cấu người ứng cử cơ bản bảo đảm tỷ lệ nữ, người dân tộc thiểu số, người ngoài Đảng và người trẻ tuổi theo định hướng của Trung ương. Danh sách ứng cử viên, tiểu sử tóm tắt và chương trình hành động đã được niêm yết công khai tại các khu vực bỏ phiếu và trụ sở UBND cấp xã để cử tri theo dõi, lựa chọn.

Ứng dụng dữ liệu số trong quản lý cử tri

Việc lập và quản lý danh sách cử tri được thực hiện đồng bộ với việc khai thác Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư và hệ thống định danh điện tử.

Danh sách cử tri được quản lý bằng phần mềm chuyên dụng nhằm nâng cao độ chính xác và đồng bộ thông tin. Lực lượng công an phối hợp với chính quyền địa phương rà soát các trường hợp biến động cư trú, cử tri đi làm ăn xa hoặc cử tri lần đầu tham gia bầu cử.

Theo thống kê, tổng số cử tri trên cả nước hiện là 73.457.255 người. Danh sách cử tri đã được lập theo từng khu vực bỏ phiếu và niêm yết công khai tại trụ sở UBND cấp xã cùng các địa điểm sinh hoạt cộng đồng theo đúng quy định.

Các bộ, ngành và địa phương cũng đã chuẩn bị đầy đủ cơ sở vật chất, kinh phí và điều kiện phục vụ bầu cử. Tại 72.195 khu vực bỏ phiếu trên cả nước, các điều kiện tổ chức như hòm phiếu, tài liệu bầu cử, trang thiết bị và phương tiện phục vụ cơ bản đã được bảo đảm.

Nhiều địa phương còn xây dựng phương án bỏ phiếu linh hoạt cho các nhóm cử tri đặc thù như người cao tuổi, người khuyết tật hoặc bệnh nhân đang điều trị tại các cơ sở y tế.

Bên cạnh đó, công tác bảo đảm an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội được triển khai chặt chẽ. Lực lượng công an và quân đội đã xây dựng các phương án bảo vệ bầu cử, tăng cường tuần tra, kiểm soát tại những khu vực trọng điểm, đặc biệt là vùng biên giới, hải đảo và các địa bàn phức tạp về an ninh trật tự.

Có thể thấy, việc triển khai Chỉ thị số 46-CT/TW đã được thực hiện nghiêm túc và đồng bộ trên cả nước. Từ hoàn thiện khuôn khổ pháp lý, chuẩn bị nhân sự, tuyên truyền đến bảo đảm cơ sở vật chất và an ninh trật tự đều được các cấp, ngành triển khai chặt chẽ.

Những kết quả này cho thấy sự chủ động và quyết tâm của toàn hệ thống chính trị trong việc tổ chức thành công cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026–2031, qua đó tiếp tục phát huy quyền làm chủ của nhân dân và xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa ngày càng vững mạnh.